Devarim -- Powt. Prawa 11:26 do 16:17 -- Haftara Izajasz 54:11-55:5 -- Przez Eliyahu BaYona Ben Yossef, Dyrektor Shalom Haverim Org. New York
Blogoslawienstwo czytania Tory:
Baruj atah Adonay, notein hatorah... — Blogoslawiony jestes Ty, Wiekuisty nasz Boze, Krolu wszechswiata, ktory wybrales nas sposrod wszystkich narodow i dales nam Twoja Tore.
Baruj atah Adonay, notein hatorah... — Blogoslawiony jestes Ty, Wiekuisty nasz Boze, Krolu wszechswiata, ktory wybrales nas sposrod wszystkich narodow i dales nam Twoja Tore.
| Primera Aliá | |||
| 11:26 | רְאֵה אָנֹכִי נֹתֵן לִפְנֵיכֶם הַיּוֹם בְּרָכָה וּקְלָלָה | Re'eh anochi noten lifneychem hayom berachah uklalah. | Patrz, kładę dziś przed wami błogosławieństwo i przekleństwo: |
| 11:27 | אֶת הַבְּרָכָה אֲשֶׁר תִּשְׁמְעוּ אֶל מִצְוֺת יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם הַיּוֹם | Et-haberachah asher tishme'u el-mitsvot Adonay Eloheychem asher anochi metsaveh etchem hayom. | błogosławieństwo, jeśli będziecie posłuszni przykazaniom Wiekuistego, waszego Boga, które wam dziś nakazuję; |
| 11:28 | וְהַקְּלָלָה אִם לֹא תִשְׁמְעוּ אֶל מִצְוֺת יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם וְסַרְתֶּם מִן הַדֶּרֶךְ אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם הַיּוֹם לָלֶכֶת אַחֲרֵי אֱלֹהִים אֲחֵרִים אֲשֶׁר לֹא יְדַעְתֶּם | Vehakelalah im-lo tishme'u el-mitsvot Adonay Eloheychem vesartem min-haderech asher anochi metsaveh etchem hayom lalechet acharey elohim acherim asher lo-yedatem. | i przekleństwo, jeśli nie będziecie posłuszni przykazaniom Wiekuistego, waszego Boga, lecz zboczycie z drogi, którą wam dziś nakazuję, aby iść za innymi bogami, których nie znaliście. |
| 11:29 | וְהָיָה כִּי יְבִיאֲךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אֶל הָאָרֶץ אֲשֶׁר אַתָּה בָא שָׁמָּה לְרִשְׁתָּהּ וְנָתַתָּה אֶת הַבְּרָכָה עַל הַר גְּרִזִים וְאֶת הַקְּלָלָה עַל הַר עֵיבָל | Vehayah ki yevi'acha Adonay Eloheycha el-ha'arets asher atah vah-shamah lerishtah venatatah et-habrachah al-har Gerizim ve'et-haklalah al-har Eyval. | I stanie się, gdy Wiekuisty, twój Bóg, wprowadzi cię do ziemi, do której idziesz, aby ją posiąść, że złożysz błogosławieństwo na górze Gerizim, a przekleństwo na górze Ebal. |
| 11:30 | הֲלֹא הֵמָּה בְּעֵבֶר הַיַּרְדֵּן אַחֲרֵי דֶּרֶךְ מְבוֹא הַשֶּׁמֶשׁ בְּאֶרֶץ הַכְּנַעֲנִי הַיֹּשֵׁב בָּעֲרָבָה מוּל הַגִּלְגָּל אֵצֶל אֵלוֹנֵי מֹרֶה | Halo-hemah be'ever haYarden acharey derech mevo hashemesh be'erets haKna'ani hayoshev ba'Aravah mul haGilgal etsel eloney Moreh. | Czyż nie są one za Jordanem, za drogą zachodu słońca, w ziemi Kananejczyków mieszkających na równinie, naprzeciw Gilgal, przy dębach More? |
| 11:31 | כִּי אַתֶּם עֹבְרִים אֶת הַיַּרְדֵּן לָבֹא לָרֶשֶׁת אֶת הָאָרֶץ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם נֹתֵן לָכֶם וִירִשְׁתֶּם אֹתָהּ וִישַׁבְתֶּם בָּהּ | Ki atem ovrim et-haYarden lavo lareshet et-ha'arets asher-Adonay Eloheychem noten lachem virishtem otah vishavtem-bah. | Albowiem macie przejść Jordan, aby wejść i posiąść ziemię, którą Wiekuisty, wasz Bóg, wam daje, i posiądziecie ją, i zamieszkacie w niej; |
| 11:32 | וּשְׁמַרְתֶּם לַעֲשׂוֹת אֵת כָּל הַחֻקִּים וְאֶת הַמִּשְׁפָּטִים אֲשֶׁר אָנֹכִי נֹתֵן לִפְנֵיכֶם הַיּוֹם | Ushmartem la'asot et kol-hachukim ve'et-hamishpatim asher anochi noten lifneychem hayom. | i będziecie starannie przestrzegać wszystkich ustaw i praw, które dziś przed wami kładę. |
| 12:1 | אֵלֶּה הַחֻקִּים וְהַמִּשְׁפָּטִים אֲשֶׁר תִּשְׁמְרוּן לַעֲשׂוֹת בָּאָרֶץ אֲשֶׁר נָתַן יְהוָה אֱלֹהֵי אֲבֹתֶיךָ לְךָ לְרִשְׁתָּהּ כָּל הַיָּמִים אֲשֶׁר אַתֶּם חַיִּים עַל הָאֲדָמָה | Eleh hachukim vehamishpatim asher tishmerun la'asot ba'arets asher natan Adonay Elohey avoteycha lecha lerishtah kol-hayamim asher-atem chayim al-ha'adamah. | Oto ustawy i prawa, których będziecie starannie przestrzegać w ziemi, którą Wiekuisty, Bóg ojców twoich, dał ci w posiadanie, po wszystkie dni, w których będziecie żyli na ziemi. |
| 12:2 | אַבֵּד תְּאַבְּדוּן אֶת כָּל הַמְּקֹמוֹת אֲשֶׁר עָבְדוּ שָׁם הַגּוֹיִם אֲשֶׁר אַתֶּם יֹרְשִׁים אֹתָם אֶת אֱלֹהֵיהֶם עַל הֶהָרִים הָרָמִים וְעַל הַגְּבָעוֹת וְתַחַת כָּל עֵץ רַעֲנָן | Abed te'abdun et-kol-hamekomot asher avdu-sham hagoyim asher atem yorshim otam et-Eloheyhem al-heharim haramim ve'al-hageva'ot vetachat kol-ets ra'anan. | Doszczętnie zniszczycie wszystkie miejsca, gdzie narody, które wypędzacie, służyły swoim bogom, na wysokich górach i na wzgórzach, i pod każdym zielonym drzewem. |
| 12:3 | וְנִתַּצְתֶּם אֶת מִזְבּחֹתָם וְשִׁבַּרְתֶּם אֶת מַצֵּבֹתָם וַאֲשֵׁרֵיהֶם תִּשְׂרְפוּן בָּאֵשׁ וּפְסִילֵי אֱלֹהֵיהֶם תְּגַדֵּעוּן וְאִבַּדְתֶּם אֶת שְׁמָם מִן הַמָּקוֹם הַהוּא | Venitatstem et-mizbechotam veshibartem et-matsevotam va'ashereyhem tisrefun ba'esh ufsiley eloheychem tegade'un ve'ibadetem et-shmam min-hamakom hahu. | I zburzycie ich ołtarze, i pokruszycie ich pomniki, i spalicie ogniem ich święte drzewa, i porąbacie rzeźbione posągi ich bogów, i wytracicie ich imię z tego miejsca. |
| 12:4 | לֹא תַעֲשׂוּן כֵּן לַיהוָה אֱלֹהֵיכֶם | Lo ta'asun ken l'Adonay Eloheychem. | Nie postąpicie tak wobec Wiekuistego, waszego Boga, |
| 12:5 | כִּי אִם אֶל הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם מִכָּל שִׁבְטֵיכֶם לָשׂוּם אֶת שְׁמוֹ שָׁם לְשִׁכְנוֹ תִדְרְשׁוּ וּבָאתָ שָׁמָּה | Ki im-el-hamakom asher yivchar Adonay Eloheychem mikol-shivteychem lasum et-shemo sham leshichno tidreshu uvata shamah. | lecz szukać będziecie miejsca, które Wiekuisty, wasz Bóg, wybierze spośród wszystkich waszych pokoleń, aby tam umieścić swoje imię, na swoje mieszkanie; i tam pójdziecie. |
| 12:6 | וַהֲבֵאתֶם שָׁמָּה עֹלֹתֵיכֶם וְזִבְחֵיכֶם וְאֵת מַעְשְׂרֹתֵיכֶם וְאֵת תְּרוּמַת יֶדְכֶם וְנִדְרֵיכֶם וְנִדְבֹתֵיכֶם וּבְכֹרֹת בְּקַרְכֶם וְצֹאנְכֶם | Vahavetem shamah oloteychem vezivcheychem ve'et masroteychem ve'et trumat yedchem venidreychem venidvoteychem uvechorot bekarchem vetsonchem. | I tam przyniesiecie wasze ofiary całopalne, i wasze ofiary, i wasze dziesięciny, i dar waszej ręki, i wasze śluby, i wasze dobrowolne ofiary, i pierworodne z waszego bydła i owiec; |
| 12:7 | וַאֲכַלְתֶּם שָׁם לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם וּשְׂמַחְתֶּם בְּכֹל מִשְׁלַח יֶדְכֶם אַתֶּם וּבָתֵּיכֶם אֲשֶׁר בֵּרַכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ | Va'achaltem-sham lifney Adonay Eloheychem usmachtem bechol mishlach yedchem atem uvateychem asher berachecha Adonay Eloheycha. | i tam jeść będziecie przed Wiekuistym, waszym Bogiem, i radować się będziecie, wy i wasze rodziny, we wszystkim, do czego przyłożycie rękę, w czym Wiekuisty, wasz Bóg, wam pobłogosławił. |
| 12:8 | לֹא תַעֲשׂוּן כְּכֹל אֲשֶׁר אֲנַחְנוּ עֹשִׂים פֹּה הַיּוֹם אִישׁ כָּל הַיָּשָׁר בְּעֵינָיו | Lo ta'asun kekol asher anachnu osim poh hayom ish kol-hayashar be'eynav. | Nie postąpicie tak, jak my czynimy tutaj dzisiaj, każdy co mu się wydaje słuszne w jego oczach; |
| 12:9 | כִּי לֹא בָּאתֶם עַד עָתָּה אֶל הַמְּנוּחָה וְאֶל הַנַּחֲלָה אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לָךְ | Ki lo-vatem ad-atah el-hamenuchah ve'el-hanachalah asher Adonay Eloheycha noten lach. | bo jeszcze nie doszliście do odpoczynku i dziedzictwa, które Wiekuisty, wasz Bóg, wam daje. |
| 12:10 | וַעֲבַרְתֶּם אֶת הַיַּרְדֵּן וִישַׁבְתֶּם בָּאָרֶץ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם מַנְחִיל אֶתְכֶם וְהֵנִיחַ לָכֶם מִכָּל אֹיְבֵיכֶם מִסָּבִיב וִישַׁבְתֶּם בֶּטַח | Va'avartem et-haYarden vishavtem ba'arets asher-Adonay Eloheychem manchil etchem veheniach lachem mikol-oyveychem misaviv vishavtem-betach. | Lecz gdy przejdziecie Jordan i zamieszkacie w ziemi, którą Wiekuisty, wasz Bóg, daje wam w dziedzictwo, i da wam odpoczynek od wszystkich waszych wrogów wokoło, tak że zamieszkacie bezpiecznie; |
| Segunda Aliá | |||
| 12:11 | וְהָיָה הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם בּוֹ לְשַׁכֵּן שְׁמוֹ שָׁם שָׁמָּה תָבִיאוּ אֵת כָּל אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם עוֹלֹתֵיכֶם וְזִבְחֵיכֶם מַעְשְׂרֹתֵיכֶם וּתְרֻמַת יֶדְכֶם וְכֹל מִבְחַר נִדְרֵיכֶם אֲשֶׁר תִּדְּרוּ לַיהוָה | Vehayah hamakom asher-yivchar Adonay Eloheychem bo leshaken shmo sham shamah tavi'u et kol-asher anochi metsaveh etchem oloteychem vezivcheychem masroteychem utrumat yedchem vechol mivchar nidreychem asher tidru l'Adonay. | wtedy, na miejscu, które wybierze Wiekuisty, wasz Bóg, aby tam umieścić swoje imię, tam przyniesiecie wszystko, co wam nakazuję: wasze ofiary całopalne, i wasze ofiary, wasze dziesięciny, i dar waszej ręki, i wszystko, co wybrane z waszych ślubów, które ślubowaliście Wiekuistemu. |
| 12:12 | וּשְׂמַחְתֶּם לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם אַתֶּם וּבְנֵיכֶם וּבְנֹתֵיכֶם וְעַבְדֵיכֶם וְאַמְהֹתֵיכֶם וְהַלֵּוִי אֲשֶׁר בְּשַׁעֲרֵיכֶם כִּי אֵין לוֹ חֵלֶק וְנַחֲלָה אִתְּכֶם | Usmachtem lifney Adonay Eloheychem atem uvneychem uvenoteychem ve'avdeychem ve'amhoteychem vehaLevi asher besha'areychem ki eyn lo chelek venachalah itchem. | I radować się będziecie przed Wiekuistym, waszym Bogiem, wy, i wasi synowie, i wasze córki, i wasi słudzy, i wasze służące, i Lewita, który jest w waszych bramach, gdyż nie ma on udziału ani dziedzictwa z wami. |
| 12:13 | הִשָּׁמֶר לְךָ פֶּן תַּעֲלֶה עֹלֹתֶיךָ בְּכָל מָקוֹם אֲשֶׁר תִּרְאֶה | Hishamer lecha pen-ta'aleh oloteycha bekol-makom asher tir'eh. | Strzeż się, abyś nie składał swoich ofiar całopalnych w każdym miejscu, które zobaczysz; |
| 12:14 | כִּי אִם בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה בְּאַחַד שְׁבָטֶיךָ שָׁם תַּעֲלֶה עֹלֹתֶיךָ וְשָׁם תַּעֲשֶׂה כֹּל אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּךָּ | Ki im-bamakom asher-yivchar Adonay be'achad shvateycha sham ta'aleh oloteycha vesham ta'aseh kol asher anochi metsaveka. | lecz na miejscu, które wybierze Wiekuisty w jednym z twoich pokoleń, tam składaj swoje ofiary całopalne, i tam czyń wszystko, co ci nakazuję. |
| 12:15 | רַק בְּכָל אַוַּת נַפְשְׁךָ תִּזְבַּח וְאָכַלְתָּ בָשָׂר כְּבִרְכַּת יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אֲשֶׁר נָתַן לְךָ בְּכָל שְׁעָרֶיךָ הַטָּמֵא וְהַטָּהוֹר יֹאכְלֶנּוּ כַּצְּבִי וְכָאַיָּל | Rak bekol-avat nafshecha tizbach ve'achalta vasar kevirkat Adonay Eloheycha asher natan-lecha bekol-she'areycha hatame vehatahor yochelenu katsvi vecha'ayal. | Jednakże według każdego pragnienia twojej duszy możesz zabijać i jeść mięso we wszystkich twoich bramach, według błogosławieństwa Wiekuistego, twego Boga, które ci dał; nieczysty i czysty mogą jeść to razem, jak gazelę i jelenia. |
| 12:16 | רַק הַדָּם לֹא תֹאכֵלוּ עַל הָאָרֶץ תִּשְׁפְּכֶנּוּ כַּמָּיִם | Rak hadam lo tochelu al-ha'arets tishpechenu kamayim. | Tylko krwi nie będziecie jeść; na ziemię wylejecie ją jak wodę. |
| 12:17 | לֹא תוּכַל לֶאֱכֹל בִּשְׁעָרֶיךָ מַעְשַׂר דְּגָנְךָ וְתִירֹשְׁךָ וְיִצְהָרֶךָ וּבְכֹרֹת בְּקָרְךָ וְצֹאנֶךָ וְכָל נְדָרֶיךָ אֲשֶׁר תִּדֹּר וְנִדְבֹתֶיךָ וּתְרוּמַת יָדֶךָ | Lo-tuchal le'ekol bish'areycha ma'asar deganecha vetiroshcha veyitsharecha uvechorot bekarcha vetsonecha vekol-nedareycha asher tidor venidvoteycha utrumat yadecha. | Nie będziesz mógł jeść w twoich bramach dziesięciny twego zboża, ani twojego moszczu, ani twojej oliwy, ani pierworodnych twego bydła lub owiec, ani żadnego ze ślubów, które ślubujesz, ani twoich dobrowolnych ofiar, ani daru twojej ręki; |
| 12:18 | כִּי אִם לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ תֹּאכְלֶנּוּ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בּוֹ אַתָּה וּבִנְךָ וּבִתֶּךָ וְעַבְדְּךָ וַאֲמָתֶךָ וְהַלֵּוִי אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ וְשָׂמַחְתָּ לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בְּכֹל מִשְׁלַח יָדֶךָ | Ki im-lifney Adonay Eloheycha tochlenu bamakom asher yivechar Adonay Eloheycha bo atah uvincha uvitecha ve'avdecha va'amatecha vehaLevi asher bish'areycha vesamachta lifney Adonay Eloheycha bekol mishlach yadecha. | lecz będziesz je jeść przed Wiekuistym, twoim Bogiem, na miejscu, które wybierze Wiekuisty, twój Bóg, ty, i twój syn, i twoja córka, i twój sługa, i twoja służąca, i Lewita, który jest w twoich bramach; i będziesz się radować przed Wiekuistym, twoim Bogiem, we wszystkim, do czego przyłożysz rękę. |
| 12:19 | הִשָּׁמֶר לְךָ פֶּן תַּעֲזֹב אֶת הַלֵּוִי כָּל יָמֶיךָ עַל אַדְמָתֶךָ | Hishamer lecha pen-ta'azov et-haLevi kol-yameycha al-admatecha. | Strzeż się, abyś nie opuścił Lewity przez wszystkie dni, w których będziesz żył na swojej ziemi. |
| 12:20 | כִּי יַרְחִיב יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אֶת גְּבוּלְךָ כַּאֲשֶׁר דִּבֶּר לָךְ וְאָמַרְתָּ אֹכְלָה בָשָׂר כִּי תְאַוֶּה נַפְשְׁךָ לֶאֱכֹל בָּשָׂר בְּכָל אַוַּת נַפְשְׁךָ תֹּאכַל בָּשָׂר | Ki-yarchiv Adonay Eloheycha et-gvulcha ka'asher diber-lach ve'amarta ochlah vasar ki-te'aveh nafshecha le'ekol basar bekol-avat nafshecha tochal basar. | Gdy Wiekuisty, twój Bóg, rozszerzy twoje granice, jak ci obiecał, i powiesz: 'Będę jadł mięso', ponieważ twoja dusza pragnie jeść mięso, będziesz mógł jeść mięso według każdego pragnienia twojej duszy. |
| 12:21 | כִּי יִרְחַק מִמְּךָ הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לָשׂוּם שְׁמוֹ שָׁם וְזָבַחְתָּ מִבְּקָרְךָ וּמִצֹּאנְךָ אֲשֶׁר נָתַן יְהוָה לְךָ כַּאֲשֶׁר צִוִּיתִךָ וְאָכַלְתָּ בִּשְׁעָרֶיךָ בְּכֹל אַוַּת נַפְשֶׁךָ | Ki-yirchak mimecha hamakom asher yivchar Adonay Eloheycha lasum shemo sham vezavachta mibekarcha umitsoncha asher natan Adonay lecha ka'asher tsiviticha ve'achalta bish'areycha bekol avat nafshecha. | Jeśli miejsce, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze, aby tam umieścić swoje imię, będzie zbyt daleko od ciebie, wtedy będziesz mógł zabijać z twego bydła i owiec, które Wiekuisty ci dał, jak ci nakazałem, i będziesz jadł w twoich bramach według każdego pragnienia twojej duszy. |
| 12:22 | אַךְ כַּאֲשֶׁר יֵאָכֵל אֶת הַצְּבִי וְאֶת הָאַיָּל כֵּן תֹּאכְלֶנּוּ הַטָּמֵא וְהַטָּהוֹר יַחְדָּו יֹאכְלֶנּוּ | Ach ka'asher ye'achel et-hatsvi ve'et-ha'ayal ken tochlenu hatame vehatahor yakdav yochlenu. | Tak jak je się gazelę i jelenia, tak je będziesz jeść; nieczysty i czysty mogą je jeść jednakowo. |
| 12:23 | רַק חֲזַק לְבִלְתִּי אֲכֹל הַדָּם כִּי הַדָּם הוּא הַנָּפֶשׁ וְלֹא תֹאכַל הַנֶּפֶשׁ עִם הַבָּשָׂר | Rak chazak levilti achol hadam ki hadam hu hanafesh velo-tochal hanefesh im-habasar. | Tylko bądź stanowczy, aby nie jeść krwi, gdyż krew jest życiem; nie będziesz jadł życia razem z mięsem. |
| 12:24 | לֹא תֹּאכְלֶנּוּ עַל הָאָרֶץ תִּשְׁפְּכֶנּוּ כַּמָּיִם | Lo tochelenu al-ha'arets tishpechenu kamayim. | Nie będziesz jej jadł; na ziemię wylejesz ją jak wodę. |
| 12:25 | לֹא תֹּאכְלֶנּוּ לְמַעַן יִיטַב לְךָ וּלְבָנֶיךָ אַחֲרֶיךָ כִּי תַעֲשֶׂה הַיָּשָׁר בְּעֵינֵי יְהוָה | Lo tochelenu lema'an yitav lecha ulevaneycha achareycha ki-ta'aseh hayashar be'eyney Adonay. | Nie będziesz jej jadł, aby dobrze ci się wiodło i twoim dzieciom po tobie, gdy będziesz czynił to, co słuszne w oczach Wiekuistego. |
| 12:26 | רַק קָדָשֶׁיךָ אֲשֶׁר יִהְיוּ לְךָ וּנְדָרֶיךָ תִּשָּׂא וּבָאתָ אֶל הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה | Rak kodasheycha asher-yihyu lecha unedareycha tisa uvata el-hamakom asher-yivchar Adonay. | Tylko rzeczy poświęcone, które będziesz miał, i twoje śluby, weźmiesz i pójdziesz na miejsce, które Wiekuisty wybierze. |
| 12:27 | וְעָשִׂיתָ עֹלֹתֶיךָ הַבָּשָׂר וְהַדָּם עַל מִזְבַּח יְהוָה אֱלֹהֶיךָ וְדַם זְבָחֶיךָ יִשָּׁפֵךְ עַל מִזְבַּח יְהוָה אֱלֹהֶיךָ וְהַבָּשָׂר תֹּאכֵל | Ve'asita oloteycha habasar vehadam al-mizbach Adonay Eloheycha vedam-zevacheycha yishafech al-mizbach Adonay Eloheycha vehabasar tochel. | I złożysz swoje ofiary całopalne, mięso razem z krwią, na ołtarzu Wiekuistego, twego Boga; a krew twoich innych ofiar będzie wylana na ołtarz Wiekuistego, twego Boga, a mięso będziesz jadł. |
| 12:28 | שְׁמֹר וְשָׁמַעְתָּ אֵת כָּל הַדְּבָרִים הָאֵלֶּה אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּךָּ לְמַעַן יִיטַב לְךָ וּלְבָנֶיךָ אַחֲרֶיךָ עַד עוֹלָם כִּי תַעֲשֶׂה הַטּוֹב וְהַיָּשָׁר בְּעֵינֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ | Shmor veshamata et kol-hadevarim ha'eleh asher anochi metsaveka lema'an yitav lecha ulevaneycha achareycha ad-olam ki ta'aseh hatov vehayashar be'eyney Adonay Eloheycha. | Przestrzegaj i słuchaj wszystkich tych słów, które ci nakazuję, aby dobrze ci się wiodło i twoim dzieciom po tobie na zawsze, gdy będziesz czynił to, co dobre i słuszne w oczach Wiekuistego, twego Boga. |
| Tercera Aliá | |||
| 12:29 | כִּי יַכְרִית יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אֶת הַגּוֹיִם אֲשֶׁר אַתָּה בָא שָׁמָּה לָרֶשֶׁת אוֹתָם מִפָּנֶיךָ וְיָרַשְׁתָּ אֹתָם וְיָשַׁבְתָּ בְּאַרְצָם | Ki-yachrit Adonay Eloheycha et-hagoyim asher atah va-shamah lareshet otam mipaneycha veyarashta otam veyashavta be'artsam. | Gdy Wiekuisty, twój Bóg, wytraci przed tobą narody, które idziesz wypędzić, i wypędzisz je, i zamieszkasz w ich ziemi, |
| 12:30 | הִשָּׁמֶר לְךָ פֶּן תִּנָּקֵשׁ אַחֲרֵיהֶם אַחֲרֵי הִשָּׁמְדָם מִפָּנֶיךָ וּפֶן תִּדְרֹשׁ לֵאלֹהֵיהֶם לֵאמֹר אֵיכָה יַעַבְדוּ הַגּוֹיִם הָאֵלֶּה אֶת אֱלֹהֵיהֶם וְאֶעֱשֶׂה כֵּן גַּם אָנִי | Hishamer lecha pen-tinakesh achareychem acharey hishamdam mipaneycha ufen-tidrosh le-eloheychem lemor eychah ya'avdu hagoyim ha'eleh et-eloheychem ve'e'eseh-ken gam-ani. | strzeż się, abyś nie dał się usidlić, idąc za nimi, po ich zniszczeniu przed tobą, i abyś nie pytał o ich bogów, mówiąc: 'Jak służyły te narody swoim bogom? Ja także tak uczynię.' |
| 12:31 | לֹא תַעֲשֶׂה כֵן לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ כִּי כָּל תּוֹעֲבַת יְהוָה אֲשֶׁר שָׂנֵא עָשׂוּ לֵאלֹהֵיהֶם כִּי גַם אֶת בְּנֵיהֶם וְאֶת בְּנֹתֵיהֶם יִשְׂרְפוּ בָאֵשׁ לֵאלֹהֵיהֶם | Lo-ta'aseh chen l'Adonay Eloheycha ki chol-toavat Adonay asher sane asu l'eloheychem ki gam et-bneyhem ve'et-benoteychem yisrefu va'esh l'eloheychem. | Nie postąpisz tak wobec Wiekuistego, twego Boga, gdyż każda obrzydliwość, którą Wiekuisty nienawidzi, oni czynili swoim bogom; gdyż nawet swoich synów i swoje córki palą w ogniu swoim bogom. |
| 13:1 | אֵת כָּל הַדָּבָר אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוֶּה אֶתְכֶם אֹתוֹ תִשְׁמְרוּ לַעֲשׂוֹת לֹא תֹסֵף עָלָיו וְלֹא תִגְרַע מִמֶּנּוּ | Et kol-hadavar asher anochi metsaveh etchem oto tishmeru la'asot lo-tosef alav velo tigra mimenu. | Wszystko, co wam nakazuję, będziecie starannie czynić; nie dodasz do tego ani nie ujmiesz z tego. |
| 13:2 | כִּי יָקוּם בְּקִרְבְּךָ נָבִיא אוֹ חֹלֵם חֲלוֹם וְנָתַן אֵלֶיךָ אוֹת אוֹ מוֹפֵת | Ki-yakum bekirbecha navi o kolem chalom venatan eleycha ot o mofet. | Jeśli powstanie pośród ciebie prorok, albo śniący sny, i da ci znak lub cud, |
| 13:3 | וּבָא הָאוֹת וְהַמּוֹפֵת אֲשֶׁר דִּבֶּר אֵלֶיךָ לֵאמֹר נֵלְכָה אַחֲרֵי אֱלֹהִים אֲחֵרִים אֲשֶׁר לֹא יְדַעְתָּם וְנָעָבְדֵם | Uva ha'ot vehamofet asher-diber eleycha lemor nelechah acharey elohim acherim asher lo-yedatam vena'ovdem. | i spełni się znak lub cud, o którym ci mówił, mówiąc: 'Chodźmy za innymi bogami, których nie znałeś, i służmy im', |
| 13:4 | לֹא תִשְׁמַע אֶל דִּבְרֵי הַנָּבִיא הַהוּא אוֹ אֶל חוֹלֵם הַחֲלוֹם הַהוּא כִּי מְנַסֶּה יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם אֶתְכֶם לָדַעַת הֲיִשְׁכֶם אֹהֲבִים אֶת יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם בְּכָל לְבַבְכֶם וּבְכָל נַפְשְׁכֶם | Lo tishma el-divrey hanavi hahu o el-kolem hachalom hahu ki menaseh Adonay Eloheychem etchem lada'at hayishchem ohavim et-Adonay Eloheychem bekol-levavchem uvekol-nafshechem. | nie będziesz słuchał słów tego proroka, albo tego śniącego sny, gdyż Wiekuisty, wasz Bóg, was doświadcza, aby poznać, czy miłujecie Wiekuistego, waszego Boga, całym waszym sercem i całą waszą duszą. |
| 13:5 | אַחֲרֵי יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם תֵּלֵכוּ וְאֹתוֹ תִירָאוּ וְאֶת מִצְוֺתָיו תִּשְׁמֹרוּ וּבְקֹלוֹ תִשְׁמָעוּ וְאֹתוֹ תַעֲבֹדוּ וּבוֹ תִדְבָּקוּן | Acharey Adonay Eloheychem telechu ve'oto tira'u ve'et-mitsvotav tishmoru uvekolo tishma'u ve'oto ta'avodu uvo tidbakun. | Za Wiekuistym, waszym Bogiem, będziecie chodzić, i Jego się będziecie bać, i Jego przykazań będziecie przestrzegać, i Jego głosu będziecie słuchać, i Jemu będziecie służyć, i do Niego będziecie się garnąć. |
| 13:6 | וְהַנָּבִיא הַהוּא אוֹ חֹלֵם הַחֲלוֹם הַהוּא יוּמָת כִּי דִבֶּר סָרָה עַל יְהוָה אֱלֹהֵיכֶם הַמּוֹצִיא אֶתְכֶם מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם וְהַפֹּדְךָ מִבֵּית עֲבָדִים לְהַדִּיחֲךָ מִן הַדֶּרֶךְ אֲשֶׁר צִוְּךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לָלֶכֶת בָּהּ וּבִעַרְתָּ הָרָע מִקִּרְבֶּךָ | Vehanavi hahu o kolem hachalom hahu yumat ki diber-sarah al-Adonay Eloheychem hamotsi etchem me'erets Mitsrayim vehapodecha mibeyt avadim lehadichacha min-haderech asher tsivecha Adonay Eloheycha lalechet bah uvi'arta hara mikirbecha. | A ten prorok, albo ten śniący sny, będzie zabity, ponieważ głosił bunt przeciw Wiekuistemu, waszemu Bogu, który was wyprowadził z ziemi egipskiej i wykupił cię z domu niewoli, aby cię odwieść od drogi, którą Wiekuisty, twój Bóg, nakazał ci chodzić. Tak wytępisz zło spośród siebie. |
| 13:7 | כִּי יְסִיתְךָ אָחִיךָ בֶן אִמֶּךָ אוֹ בִנְךָ אוֹ בִתְּךָ אוֹ אֵשֶׁת חֵיקֶךָ אוֹ רֵעֲךָ אֲשֶׁר כְּנַפְשְׁךָ בַּסֵּתֶר לֵאמֹר נֵלְכָה וְנַעַבְדָה אֱלֹהִים אֲחֵרִים אֲשֶׁר לֹא יָדַעְתָּ אַתָּה וַאֲבֹתֶיךָ | Ki yesitcha achicha ven-imecha o-vincha o-vitcha o eshet cheykecha o re'acha asher kenafshecha baseter lemor nelchah vena'avdah elohim acherim asher lo yadata atah va'avoteycha. | Jeśli twój brat, syn twojej matki, albo twój syn, albo twoja córka, albo żona twego łona, albo twój przyjaciel, który jest jak twoja własna dusza, zwiedzie cię potajemnie, mówiąc: 'Chodźmy służyć innym bogom', których nie znałeś, ani ty, ani twoi ojcowie, |
| 13:8 | מֵאֱלֹהֵי הָעַמִּים אֲשֶׁר סְבִיבֹתֵיכֶם הַקְּרֹבִים אֵלֶיךָ אוֹ הָרְחֹקִים מִמֶּךָּ מִקְצֵה הָאָרֶץ וְעַד קְצֵה הָאָרֶץ | Me'elohey ha'amim asher svivoteychem hakrovim eleycha o harechokim mimeka miktseh ha'arets ve'ad-ketseh ha'arets. | z bogów narodów, które są wokół was, blisko ciebie lub daleko od ciebie, od jednego krańca ziemi do drugiego, |
| 13:9 | לֹא תֹאבֶה לוֹ וְלֹא תִשְׁמַע אֵלָיו וְלֹא תָחוֹס עֵינְךָ עָלָיו וְלֹא תַחְמֹל וְלֹא תְכַסֶּה עָלָיו | Lo-toveh lo velo tishma elav velo-tachos eynecha alav velo-tachmol velo-techaseh alav. | nie ustąpisz mu ani go nie wysłuchasz; ani twoje oko nie zlituje się nad nim, ani nie oszczędzisz go, ani nie ukryjesz go; |
| 13:10 | כִּי הָרֹג תַּהַרְגֶנּוּ יָדְךָ תִּהְיֶה בּוֹ בָרִאשׁוֹנָה לַהֲמִיתוֹ וְיַד כָּל הָעָם בָּאַחֲרֹנָה | Ki harog tahargenu yadecha tihyeh-bo varishonah lahamito veyad kol-ha'am ba'acharonah. | lecz z pewnością go zabijesz; twoja ręka będzie pierwsza przeciwko niemu, aby go zabić, a potem ręka całego ludu. |
| 13:11 | וּסְקַלְתּוֹ בָאֲבָנִים וָמֵת כִּי בִקֵּשׁ לְהַדִּיחֲךָ מֵעַל יְהוָה אֱלֹהֶיךָ הַמּוֹצִיאֲךָ מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם מִבֵּית עֲבָדִים | Uskalto va'avanim vamet ki vikesh lehadichacha me'al Adonay Eloheycha hamotsi'acha me'erets Mitsrayim mibeyt avadim. | I ukamienujesz go, aż umrze, ponieważ starał się odwieść cię od Wiekuistego, twego Boga, który cię wyprowadził z ziemi egipskiej, z domu niewoli. |
| 13:12 | וְכָל יִשְׂרָאֵל יִשְׁמְעוּ וְיִרָאוּן וְלֹא יוֹסִפוּ לַעֲשׂוֹת כַּדָּבָר הָרָע הַזֶּה בְּקִרְבֶּךָ | Vechol-Yisra'el yishme'u veyira'un velo-yosifu la'asot kadavar hara hazeh bekirbecha. | I cały Izrael usłyszy i będzie się bał, i nigdy więcej nie uczyni takiego zła pośród ciebie. |
| 13:13 | כִּי תִשְׁמַע בְּאַחַת עָרֶיךָ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לְךָ לָשֶׁבֶת שָׁם לֵאמֹר | Ki-tishma be'achat areycha asher Adonay Eloheycha noten lecha lashevet sham lemor. | Jeśli usłyszysz o jednym z twoich miast, które Wiekuisty, twój Bóg, ci daje na mieszkanie: |
| 13:14 | יָצְאוּ אֲנָשִׁים בְּנֵי בְלִיַּעַל מִקִּרְבֶּךָ וַיַּדִּיחוּ אֶת יֹשְׁבֵי עִירָם לֵאמֹר נֵלְכָה וְנַעַבְדָה אֱלֹהִים אֲחֵרִים אֲשֶׁר לֹא יְדַעְתֶּם | Yatse'u anashim bney-Vliya'al mikirbecha vayadichu et-yoshvey iram lemor nelchah vena'avdah elohim acherim asher lo-yedatem. | 'Wyszli nikczemni ludzie spośród ciebie i zwiedli mieszkańców swego miasta, mówiąc: Chodźmy służyć innym bogom', których nie znaliście, |
| 13:15 | וְדָרַשְׁתָּ וְחָקַרְתָּ וְשָׁאַלְתָּ הֵיטֵב וְהִנֵּה אֱמֶת נָכוֹן הַדָּבָר נֶעֶשְׂתָה הַתּוֹעֵבָה הַזֹּאת בְּקִרְבֶּךָ | Vedarashta vechakarta vesha'alta heytev vehineh emet nachon hadavar ne'estah hato'evah hazot bekirbecha. | wtedy będziesz dochodzić, i badać, i pytać starannie; a oto, jeśli to prawda i pewne, że taka obrzydliwość została uczyniona pośród ciebie, |
| 13:16 | הַכֵּה תַכֶּה אֶת יֹשְׁבֵי הָעִיר ההוא הַהִיא לְפִי חָרֶב הַחֲרֵם אֹתָהּ וְאֶת כָּל אֲשֶׁר בָּהּ וְאֶת בְּהֶמְתָּהּ לְפִי חָרֶב | Hakeh takeh et-yoshvey ha'ir hahi lefi-charev hacharem otah ve'et-kol-asher-bah ve'et-behemtah lefi-charev. | z pewnością uderzysz mieszkańców tego miasta ostrzem miecza, niszcząc je doszczętnie ze wszystkim, co w nim jest, i jego bydło ostrzem miecza. |
| 13:17 | וְאֶת כָּל שְׁלָלָהּ תִּקְבֹּץ אֶל תּוֹךְ רְחֹבָהּ וְשָׂרַפְתָּ בָאֵשׁ אֶת הָעִיר וְאֶת כָּל שְׁלָלָהּ כָּלִיל לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ וְהָיְתָה תֵּל עוֹלָם לֹא תִבָּנֶה עוֹד | Ve'et-kol-shlalah tikbots el-toch rechovah vesarafta va'esh et-ha'ir ve'et-kol-shlalah kalil l'Adonay Eloheycha vehayetah tel olam lo tibaneh od. | I zbierzesz cały jego łup pośrodku jego placu, i spalisz ogniem miasto, i cały jego łup, całkowicie, dla Wiekuistego, twego Boga; i będzie ono na zawsze rumowiskiem, nigdy więcej nie będzie odbudowane. |
| 13:18 | וְלֹא יִדְבַּק בְּיָדְךָ מְאוּמָה מִן הַחֵרֶם לְמַעַן יָשׁוּב יְהוָה מֵחֲרוֹן אַפּוֹ וְנָתַן לְךָ רַחֲמִים וְרִחַמְךָ וְהִרְבֶּךָ כַּאֲשֶׁר נִשְׁבַּע לַאֲבֹתֶיךָ | Velo-yidbak beyadecha me'umah min-hacherem lema'an yashuv Adonay mecharon apo venatan-lecha rachamim verichamecha vehirbecha ka'asher nishba la'avoteycha. | I nic z rzeczy przeklętej nie przylgnie do twojej ręki, aby Wiekuisty odwrócił się od żaru swego gniewu, i okazał ci miłosierdzie, i zlitował się nad tobą, i rozmnożył cię, jak przysiągł twoim ojcom, |
| 13:19 | כִּי תִשְׁמַע בְּקוֹל יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לִשְׁמֹר אֶת כָּל מִצְוֺתָיו אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם לַעֲשׂוֹת הַיָּשָׁר בְּעֵינֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ | Ki tishma bekol Adonay Eloheycha lishmor et-kol-mitsvotav asher anochi metsavecha hayom la'asot hayashar be'eyney Adonay Eloheycha. | gdy będziesz posłuszny głosowi Wiekuistego, twego Boga, przestrzegając wszystkich Jego przykazań, które ci dziś nakazuję, czyniąc to, co słuszne w oczach Wiekuistego, twego Boga. |
| Cuarta Aliá | |||
| 14:1 | בָּנִים אַתֶּם לַיהוָה אֱלֹהֵיכֶם לֹא תִתְגֹּדְדוּ וְלֹא תָשִׂימוּ קָרְחָה בֵּין עֵינֵיכֶם לָמֵת | Banim atem l'Adonay Eloheychem lo titgodedu velo-tasimu korchah beyn eyneychem lamet. | Jesteście dziećmi Wiekuistego, waszego Boga; nie będziecie się nacinać, ani nie będziecie się golić między oczami z powodu zmarłego. |
| 14:2 | כִּי עַם קָדוֹשׁ אַתָּה לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ וּבְךָ בָּחַר יְהוָה לִהְיוֹת לוֹ לְעַם סְגֻלָּה מִכֹּל הָעַמִּים אֲשֶׁר עַל פְּנֵי הָאֲדָמָה | Ki am kadosh atah l'Adonay Eloheycha uvecha bachar Adonay lihyot lo le'am sgulah mikol ha'amim asher al-peney ha'adamah. | Gdyż jesteś świętym ludem dla Wiekuistego, twego Boga, i Wiekuisty wybrał cię, abyś był Jego szczególnym ludem, bardziej niż wszystkie narody, które są na powierzchni ziemi. |
| 14:3 | לֹא תֹאכַל כָּל תּוֹעֵבָה | Lo tochal kol-to'evah. | Nie będziesz jadł żadnej rzeczy obrzydliwej. |
| 14:4 | זֹאת הַבְּהֵמָה אֲשֶׁר תֹּאכֵלוּ שׁוֹר שֵׂה כְשָׂבִים וְשֵׂה עִזִּים | Zot habehemah asher tochelu shor seh chesavim veseh izim. | Oto zwierzęta, które możecie jeść: wół, owca i koza; |
| 14:5 | אַיָּל וּצְבִי וְיַחְמוּר וְאַקּוֹ וְדִישֹׁן וּתְאוֹ וָזָמֶר | Ayal utsvi veyachmur ve'ako vedishon ute'o vazamer. | jeleń, i gazela, i daniel, i dziki kozioł, i antylopa, i dziki wół, i koza górska. |
| 14:6 | וְכָל בְּהֵמָה מַפְרֶסֶת פַּרְסָה וְשֹׁסַעַת שֶׁסַע שְׁתֵּי פְרָסוֹת מַעֲלַת גֵּרָה בַּבְּהֵמָה אֹתָהּ תֹּאכֵלוּ | Vekol-behemah mafreset parsah veshosa'at shesa shtey frasot ma'alat gerah babehemah otah tochelu. | I każde zwierzę, które ma rozdzielone kopyto, podzielone na dwoje, i które przeżuwa, spośród zwierząt, to możecie jeść. |
| 14:7 | אַךְ אֶת זֶה לֹא תֹאכְלוּ מִמַּעֲלֵי הַגֵּרָה וּמִמַּפְרִיסֵי הַפַּרְסָה הַשְּׁסוּעָה אֶת הַגָּמָל וְאֶת הָאַרְנֶבֶת וְאֶת הַשָּׁפָן כִּי מַעֲלֵה גֵרָה הֵמָּה וּפַרְסָה לֹא הִפְרִיסוּ טְמֵאִים הֵם לָכֶם | Ach et-zeh lo tochlu mima'aley hagerah umimafrisey haparsah hashesu'ah et-hagamal ve'et-ha'arnevet ve'et-hashafan ki-ma'aleh gerah hemah ufarsah lo hifrisu tme'im hem lachem. | Jednakże spośród tych, które przeżuwają lub mają rozdzielone kopyto, nie będziecie jedli tych: wielbłąda, i zająca, i królika, gdyż przeżuwają, ale nie mają rozdzielonego kopyta; są nieczyste dla was; |
| 14:8 | וְאֶת הַחֲזִיר כִּי מַפְרִיס פַּרְסָה הוּא וְלֹא גֵרָה טָמֵא הוּא לָכֶם מִבְּשָׂרָם לֹא תֹאכֵלוּ וּבְנִבְלָתָם לֹא תִגָּעוּ | Ve'et-hachazir ki-mafris parsah hu velo gerah tame hu lachem mibesaram lo tochelu uvenivlatam lo tiga'u. | ani świni, gdyż ma rozdzielone kopyto, ale nie przeżuwa; jest nieczysta dla was. Z ich mięsa nie będziecie jeść, ani nie dotkniecie ich padliny. |
| 14:9 | אֶת זֶה תֹּאכְלוּ מִכֹּל אֲשֶׁר בַּמָּיִם כֹּל אֲשֶׁר לוֹ סְנַפִּיר וְקַשְׂקֶשֶׂת תֹּאכֵלוּ | Et-zeh tochelu mikol asher bamayim kol asher-lo snapir vekaskeset tochelu. | To możecie jeść ze wszystkiego, co jest w wodach: wszystko, co ma płetwy i łuski, możecie jeść; |
| 14:10 | וְכֹל אֲשֶׁר אֵין לוֹ סְנַפִּיר וְקַשְׂקֶשֶׂת לֹא תֹאכֵלוּ טָמֵא הוּא לָכֶם | Vekol asher eyn-lo snapir vekaskeset lo tochelu tame hu lachem. | ale wszystko, co nie ma płetw ani łusek, nie będziecie jeść; jest to nieczyste dla was. |
| 14:11 | כָּל צִפּוֹר טְהֹרָה תֹּאכֵלוּ | Kol-tsipor tehorah tochelu. | Każdego czystego ptaka możecie jeść. |
| 14:12 | וְזֶה אֲשֶׁר לֹא תֹאכְלוּ מֵהֶם הַנֶּשֶׁר וְהַפֶּרֶס וְהָעָזְנִיָּה | Vezeh asher lo-tochlu mehem hanesher vehaperes veha'ozniyah. | Ale to są te, których nie będziecie jeść: orzeł, i sęp, i orzeł morski; |
| 14:13 | וְהָרָאָה וְאֶת הָאַיָּה וְהַדַּיָּה לְמִינָהּ | Vehara'ah ve'et-ha'ayah vehadayah leminah. | i kania, i sokół, i myszołów, według swego rodzaju; |
| 14:14 | וְאֵת כָּל עֹרֵב לְמִינוֹ | Ve'et kol-orev lemino. | i każdy kruk, według swego rodzaju; |
| 14:15 | וְאֵת בַּת הַיַּעֲנָה וְאֶת הַתַּחְמָס וְאֶת הַשָּׁחַף וְאֶת הַנֵּץ לְמִינֵהוּ | Ve'et bat haya'anah ve'et-hatachmas ve'et-hashachaf ve'et-hanets leminehu. | i struś, i sowa, i mewa, i jastrząb, według swego rodzaju; |
| 14:16 | אֶת הַכּוֹס וְאֶת הַיַּנְשׁוּף וְהַתִּנְשָׁמֶת | Et-hakos ve'et-hayanshuf vehatinshamet. | puszczyk, i puchacz, i biały ptak, |
| 14:17 | וְהַקָּאָת וְאֶת הָרָחָמָה וְאֶת הַשָּׁלָךְ | Vehaka'at ve'et-harachamah ve'et-hashalach. | i pelikan, i sęp egipski, i kormoran, |
| 14:18 | וְהַחֲסִידָה וְהָאֲנָפָה לְמִינָהּ וְהַדּוּכִיפַת וְהָעֲטַלֵּף | Vehachasidah veha'anafah leminah vehaduchifat veha'atalef. | i bocian, i czapla, według swego rodzaju, i dudek, i nietoperz. |
| 14:19 | וְכֹל שֶׁרֶץ הָעוֹף טָמֵא הוּא לָכֶם לֹא יֵאָכֵלוּ | Vekol sherets ha'of tame hu lachem lo ye'achelu. | I każdy skrzydlaty owad będzie nieczysty dla was; nie będzie jedzony. |
| 14:20 | כָּל עוֹף טָהוֹר תֹּאכֵלוּ | Kol-of tahor tochelu. | Każdego czystego ptaka możecie jeść. |
| 14:21 | לֹא תֹאכְלוּ כָל נְבֵלָה לַגֵּר אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ תִּתְּנֶנָּה וַאֲכָלָהּ אוֹ מָכֹר לְנָכְרִי כִּי עַם קָדוֹשׁ אַתָּה לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ לֹא תְבַשֵּׁל גְּדִי בַּחֲלֵב אִמּוֹ | Lo tochlu kol-nevelah lager asher-bish'areycha titnenah va'achalah o makor lenokri ki am kadosh atah l'Adonay Eloheycha lo-tevashel gedi bachalev imo. | Nie będziecie jedli żadnej padliny; możesz ją dać obcemu, który jest w twoich bramach, aby ją zjadł, albo możesz ją sprzedać cudzoziemcowi; gdyż jesteś świętym ludem dla Wiekuistego, twego Boga. Nie będziesz gotował koźlęcia w mleku jego matki. |
| Quinta Aliá | |||
| 14:22 | עַשֵּׂר תְּעַשֵּׂר אֵת כָּל תְּבוּאַת זַרְעֶךָ הַיֹּצֵא הַשָּׂדֶה שָׁנָה שָׁנָה | Aser te'aser et kol-tvu'at zar'echa hayotse hasadeh shanah shanah. | Z pewnością oddzielisz dziesięcinę z całego plonu twego nasienia, który pole wydaje rok w rok. |
| 14:23 | וְאָכַלְתָּ לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר לְשַׁכֵּן שְׁמוֹ שָׁם מַעְשַׂר דְּגָנְךָ תִּירֹשְׁךָ וְיִצְהָרֶךָ וּבְכֹרֹת בְּקָרְךָ וְצֹאנֶךָ לְמַעַן תִּלְמַד לְיִרְאָה אֶת יְהוָה אֱלֹהֶיךָ כָּל הַיָּמִים | Ve'achalta lifney Adonay Eloheycha bamakom asher-yivchar leshaken shemo sham masar degancha tiroshcha veyitsharecha uvechorot bekarecha vetsonecha lema'an tilmad leyir'ah et-Adonay Eloheycha kol-hayamim. | I będziesz jadł przed Wiekuistym, twoim Bogiem, na miejscu, które On wybierze, aby tam umieścić swoje imię, dziesięcinę twego zboża, twego moszczu i twojej oliwy, i pierworodnych twego bydła i owiec, abyś nauczył się zawsze bać się Wiekuistego, twego Boga. |
| 14:24 | וְכִי יִרְבֶּה מִמְּךָ הַדֶּרֶךְ כִּי לֹא תוּכַל שְׂאֵתוֹ כִּי יִרְחַק מִמְּךָ הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לָשׂוּם שְׁמוֹ שָׁם כִּי יְבָרֶכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ | Vechi-yirbeh mimecha haderech ki lo tuchal seto ki-yirchak mimcha hamakom asher yivchar Adonay Eloheycha lasum shmo sham ki yevarechecha Adonay Eloheycha. | Ale jeśli droga będzie zbyt długa dla ciebie, tak że nie będziesz mógł tego przenieść, ponieważ miejsce, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze, aby tam umieścić swoje imię, jest zbyt daleko od ciebie, gdy Wiekuisty, twój Bóg, cię pobłogosławił, |
| 14:25 | וְנָתַתָּה בַּכָּסֶף וְצַרְתָּ הַכֶּסֶף בְּיָדְךָ וְהָלַכְתָּ אֶל הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בּוֹ | Venatatah bakasef vetsarta hakesef beyadecha vehalachta el-hamakom asher yivchar Adonay Eloheycha bo. | wtedy zamienisz to na pieniądze, i zwiążesz pieniądze w twojej ręce, i pójdziesz na miejsce, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze. |
| 14:26 | וְנָתַתָּה הַכֶּסֶף בְּכֹל אֲשֶׁר תְּאַוֶּה נַפְשְׁךָ בַּבָּקָר וּבַצֹּאן וּבַיַּיִן וּבַשֵּׁכָר וּבְכֹל אֲשֶׁר תִּשְׁאָלְךָ נַפְשֶׁךָ וְאָכַלְתָּ שָּׁם לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ וְשָׂמַחְתָּ אַתָּה וּבֵיתֶךָ | Venatatah hakesef bekol asher-te'aveh nafshecha babakar uvatson uvayayin uvashechar uvekol asher tish'alcha nafshecha ve'achalta sham lifney Adonay Eloheycha vesamachta atah uveytecha. | I wydasz te pieniądze na wszystko, czego twoja dusza pragnie: na woły, albo owce, albo wino, albo mocny napój, albo na wszystko, czego twoja dusza od ciebie żąda; i będziesz tam jadł przed Wiekuistym, twoim Bogiem, i będziesz się radować, ty i twój dom. |
| 14:27 | וְהַלֵּוִי אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ לֹא תַעַזְבֶנּוּ כִּי אֵין לוֹ חֵלֶק וְנַחֲלָה עִמָּךְ | VehaLevi asher-bish'areycha lo ta'azvenu ki eyn lo chelek venachalah imach. | A Lewity, który jest w twoich bramach, nie opuścisz, gdyż nie ma on udziału ani dziedzictwa z tobą. |
| 14:28 | מִקְצֵה שָׁלֹשׁ שָׁנִים תּוֹצִיא אֶת כָּל מַעְשַׂר תְּבוּאָתְךָ בַּשָּׁנָה הַהִוא וְהִנַּחְתָּ בִּשְׁעָרֶיךָ | Miktseh shalosh shanim totsi et-kol-masar tevu'atcha bashanah hachi vehinachta bish'areycha. | Na końcu każdego trzeciego roku wyniesiesz całą dziesięcinę twego plonu z tamtego roku, i złożysz ją w twoich bramach, |
| 14:29 | וּבָא הַלֵּוִי כִּי אֵין לוֹ חֵלֶק וְנַחֲלָה עִמָּךְ וְהַגֵּר וְהַיָּתוֹם וְהָאַלְמָנָה אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ וְאָכְלוּ וְשָׂבֵעוּ לְמַעַן יְבָרֶכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בְּכָל מַעֲשֵׂה יָדְךָ אֲשֶׁר תַּעֲשֶׂה | Uva haLevi ki eyn-lo chelek venachalah imach vehager vehayatom veha'almanah asher bish'areycha ve'achlu vesave'u lema'an yevarechecha Adonay Eloheycha bekol-ma'aseh yadecha asher ta'aseh. | i przyjdzie Lewita, gdyż nie ma on udziału ani dziedzictwa z tobą, i obcy, i sierota, i wdowa, którzy są w twoich bramach, i będą jeść, i nasycą się, aby Wiekuisty, twój Bóg, pobłogosławił cię w każdej pracy twojej ręki, którą wykonujesz. |
| Sexta Aliá | |||
| 15:1 | מִקֵּץ שֶׁבַע שָׁנִים תַּעֲשֶׂה שְׁמִטָּה | Mikets sheva-shanim ta'aseh shmitah. | Na końcu każdych siedmiu lat będziesz czynić darowanie długów. |
| 15:2 | וְזֶה דְּבַר הַשְּׁמִטָּה שָׁמוֹט כָּל בַּעַל מַשֵּׁה יָדוֹ אֲשֶׁר יַשֶּׁה בְּרֵעֵהוּ לֹא יִגֹּשׂ אֶת רֵעֵהוּ וְאֶת אָחִיו כִּי קָרָא שְׁמִטָּה לַיהוָה | Vezeh devar hashmitah shamot kol-ba'al masheh yado asher yasheh bere'ehu lo yigos et-re'ehu ve'et-achiv ki-kara shmitah l'Adonay. | A to jest sposób darowania długów: każdy wierzyciel, który pożyczył coś swemu bliźniemu, daruje to; nie będzie tego żądał od swego bliźniego lub swego brata, gdyż nazywa się to darowaniem długów dla Wiekuistego. |
| 15:3 | אֶת הַנָּכְרִי תִּגֹּשׂ וַאֲשֶׁר יִהְיֶה לְךָ אֶת אָחִיךָ תַּשְׁמֵט יָדֶךָ | Et-hanokri tigos va'asher yihyeh lecha et-achicha tashmet yadecha. | Od cudzoziemca możesz tego żądać; ale to, co masz u twego brata, twoja ręka daruje. |
| 15:4 | אֶפֶס כִּי לֹא יִהְיֶה בְּךָ אֶבְיוֹן כִּי בָרֵךְ יְבָרֶכְךָ יְהוָה בָּאָרֶץ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לְךָ נַחֲלָה לְרִשְׁתָּהּ | Efes ki lo yihyeh-becha evyon ki-varech yevarechecha Adonay ba'arets asher Adonay Eloheycha noten-lecha nachalah lerishtah. | Jednakże nie będzie wśród was żadnego biedaka, gdyż Wiekuisty z pewnością cię pobłogosławi w ziemi, którą Wiekuisty, twój Bóg, daje ci w dziedzictwo, abyś ją posiadł, |
| 15:5 | רַק אִם שָׁמוֹעַ תִּשְׁמַע בְּקוֹל יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לִשְׁמֹר לַעֲשׂוֹת אֶת כָּל הַמִּצְוָה הַזֹּאת אֲשֶׁר אָנֹכִי מְצַוְּךָ הַיּוֹם | Rak im-shamoa tishma bekol Adonay Eloheycha lishmor la'asot et-kol-hamitsvah hazot asher anochi metsavecha hayom. | jeśli tylko będziesz starannie posłuszny głosowi Wiekuistego, twego Boga, aby przestrzegać i czynić całe to przykazanie, które ci dziś nakazuję. |
| 15:6 | כִּי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בֵּרַכְךָ כַּאֲשֶׁר דִּבֶּר לָךְ וְהַעֲבַטְתָּ גּוֹיִם רַבִּים וְאַתָּה לֹא תַעֲבֹט וּמָשַׁלְתָּ בְּגוֹיִם רַבִּים וּבְךָ לֹא יִמְשֹׁלוּ | Ki-Adonay Eloheycha berachecha ka'asher diber-lach veha'avateta goyim rabim ve'atah lo ta'avot umashalta begoyim rabim uvecha lo yimsholu. | Gdyż Wiekuisty, twój Bóg, pobłogosławi cię, jak ci obiecał; i będziesz pożyczał wielu narodom, ale ty nie będziesz pożyczał; i będziesz panował nad wieloma narodami, ale one nie będą panować nad tobą. |
| 15:7 | כִּי יִהְיֶה בְךָ אֶבְיוֹן מֵאַחַד אַחֶיךָ בְּאַחַד שְׁעָרֶיךָ בְּאַרְצְךָ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לָךְ לֹא תְאַמֵּץ אֶת לְבָבְךָ וְלֹא תִקְפֹּץ אֶת יָדְךָ מֵאָחִיךָ הָאֶבְיוֹן | Ki-yihyeh vecha evyon me'achad acheicha be'achad she'areycha be'artsecha asher-Adonay Eloheycha noten lach lo te'amets et-levavecha velo tikpots et-yadecha me'achicha ha'evyon. | Gdy będzie wśród ciebie biedak, jeden z twoich braci, w jednym z twoich miast, w twojej ziemi, którą Wiekuisty, twój Bóg, ci daje, nie zatwardzisz swego serca ani nie zamkniesz swojej ręki przed twoim ubogim bratem; |
| 15:8 | כִּי פָתֹחַ תִּפְתַּח אֶת יָדְךָ לוֹ וְהַעֲבֵט תַּעֲבִיטֶנּוּ דֵּי מַחְסֹרוֹ אֲשֶׁר יֶחְסַר לוֹ | Ki-fatoach tiftach et-yadecha lo veha'avet ta'avitenu dey maksoro asher yeksar lo. | lecz z pewnością otworzysz mu swoją rękę, i z pewnością pożyczysz mu tyle, ile mu brakuje, według jego potrzeby. |
| 15:9 | הִשָּׁמֶר לְךָ פֶּן יִהְיֶה דָבָר עִם לְבָבְךָ בְלִיַּעַל לֵאמֹר קָרְבָה שְׁנַת הַשֶּׁבַע שְׁנַת הַשְּׁמִטָּה וְרָעָה עֵינְךָ בְּאָחִיךָ הָאֶבְיוֹן וְלֹא תִתֵּן לוֹ וְקָרָא עָלֶיךָ אֶל יְהוָה וְהָיָה בְךָ חֵטְא | Hishamer lecha pen-yihyeh davar im-levavecha vliya'al lemor karvah shnat-hasheva shnat hashmitah vera'ah eynecha be'achicha ha'evyon velo titen lo vekara aleycha el-Adonay vehayah vecha chet. | Strzeż się, aby nie było złej myśli w twoim sercu, mówiąc: 'Zbliża się siódmy rok, rok darowania długów', i aby twoje oko nie stało się złe wobec twego ubogiego brata, i nie dasz mu nic, a on zawoła do Wiekuistego przeciw tobie, i będzie na tobie grzech. |
| 15:10 | נָתוֹן תִּתֵּן לוֹ וְלֹא יֵרַע לְבָבְךָ בְּתִתְּךָ לוֹ כִּי בִּגְלַל הַדָּבָר הַזֶּה יְבָרֶכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בְּכָל מַעֲשֶׂךָ וּבְכֹל מִשְׁלַח יָדֶךָ | Naton titen lo velo-yera levavecha betitcha lo ki biglal hadavar hazeh yevarechecha Adonay Eloheycha bekol-ma'asecha uvekol mishlach yadecha. | Z pewnością mu dasz, i twoje serce nie będzie zasmucone, gdy mu dasz; gdyż z tego powodu Wiekuisty, twój Bóg, pobłogosławi cię we wszystkich twoich pracach i we wszystkim, do czego przyłożysz rękę. |
| 15:11 | כִּי לֹא יֶחְדַּל אֶבְיוֹן מִקֶּרֶב הָאָרֶץ עַל כֵּן אָנֹכִי מְצַוְּךָ לֵאמֹר פָּתֹחַ תִּפְתַּח אֶת יָדְךָ לְאָחִיךָ לַעֲנִיֶּךָ וּלְאֶבְיֹנְךָ בְּאַרְצֶךָ | Ki lo-yechdal evyon mikerev ha'arets al-ken anochi metsavecha lemor patoach tiftach et-yadecha le'achicha la'anyecha ule'evyoncha be'artsecha. | Gdyż nigdy nie przestanie być biedaków w ziemi; dlatego ci nakazuję, mówiąc: 'Z pewnością otworzysz swoją rękę twemu bratu, twemu ubogiemu i twemu potrzebującemu, w twojej ziemi.' |
| 15:12 | כִּי יִמָּכֵר לְךָ אָחִיךָ הָעִבְרִי אוֹ הָעִבְרִיָּה וַעֲבָדְךָ שֵׁשׁ שָׁנִים וּבַשָּׁנָה הַשְּׁבִיעִת תְּשַׁלְּחֶנּוּ חָפְשִׁי מֵעִמָּךְ | Ki yimacher lecha achicha ha'Ivri o ha'Ivriyah va'avadcha shesh shanim uvashanah hashvi'it teshalchenu chofshi me'imach. | Jeśli zostanie ci sprzedany twój brat Hebrajczyk, albo Hebrajka, będzie ci służył sześć lat, ale w siódmym roku pozwolisz mu odejść wolnym od ciebie. |
| 15:13 | וְכִי תְשַׁלְּחֶנּוּ חָפְשִׁי מֵעִמָּךְ לֹא תְשַׁלְּחֶנּוּ רֵיקָם | Vechi-teshalechenu chofshi me'imach lo teshalechenu reykam. | A gdy pozwolisz mu odejść wolnym od ciebie, nie pozwolisz mu odejść z pustymi rękami; |
| 15:14 | הַעֲנֵיק תַּעֲנִיק לוֹ מִצֹּאנְךָ וּמִגָּרְנְךָ וּמִיִּקְבֶךָ אֲשֶׁר בֵּרַכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ תִּתֶּן לוֹ | Ha'aneyk ta'anik lo mitsonecha umigornecha umikvecha asher berachecha Adonay Eloheycha titen-lo. | lecz hojnie go zaopatrzysz z twojej trzody, i z twego klepiska, i z twojej tłoczni; z tego, czym Wiekuisty, twój Bóg, cię pobłogosławił, dasz mu. |
| 15:15 | וְזָכַרְתָּ כִּי עֶבֶד הָיִיתָ בְּאֶרֶץ מִצְרַיִם וַיִּפְדְּךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ עַל כֵּן אָנֹכִי מְצַוְּךָ אֶת הַדָּבָר הַזֶּה הַיּוֹם | Vezacharta ki eved hayita be'erets Mitsrayim vayifdecha Adonay Eloheycha al-ken anochi metsavecha et-hadavar hazeh hayom. | I będziesz pamiętał, że byłeś niewolnikiem w ziemi egipskiej, i Wiekuisty, twój Bóg, cię wykupił; dlatego ci dziś nakazuję tę rzecz. |
| 15:16 | וְהָיָה כִּי יֹאמַר אֵלֶיךָ לֹא אֵצֵא מֵעִמָּךְ כִּי אֲהֵבְךָ וְאֶת בֵּיתֶךָ כִּי טוֹב לוֹ עִמָּךְ | Vehayah ki-yomar eleycha lo etse me'imach ki ahevcha ve'et-beytecha ki-tov lo imach. | A jeśli powie ci: 'Nie odejdę od ciebie', ponieważ kocha ciebie i twój dom, ponieważ dobrze mu z tobą, |
| 15:17 | וְלָקַחְתָּ אֶת הַמַּרְצֵעַ וְנָתַתָּה בְאָזְנוֹ וּבַדֶּלֶת וְהָיָה לְךָ עֶבֶד עוֹלָם וְאַף לַאֲמָתְךָ תַּעֲשֶׂה כֵּן | Velakachta et-hamartsea venatatah ve'ozno uvadelet vehayah lecha eved olam ve'af la'amatcha ta'aseh-ken. | wtedy weźmiesz szydło, i przekłujesz jego ucho przy drzwiach, i będzie twoim sługą na zawsze. I tak samo uczynisz z twoją służącą. |
| 15:18 | לֹא יִקְשֶׁה בְעֵינֶךָ בְּשַׁלֵּחֲךָ אֹתוֹ חָפְשִׁי מֵעִמָּךְ כִּי מִשְׁנֶה שְׂכַר שָׂכִיר עֲבָדְךָ שֵׁשׁ שָׁנִים וּבֵרַכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בְּכֹל אֲשֶׁר תַּעֲשֶׂה | Lo-yiksheh ve'eynecha beshalechacha oto chofshi me'imach ki mishneh schar sachir avadecha shesh shanim uverachecha Adonay Eloheycha bekol asher ta'aseh. | Nie będzie ci się to wydawało trudne, gdy pozwolisz mu odejść wolnym od ciebie, gdyż służył ci sześć lat, podwójnie wobec zapłaty najemnika; i Wiekuisty, twój Bóg, pobłogosławi cię we wszystkim, co czynisz. |
| Séptima Aliá | |||
| 15:19 | כָּל הַבְּכוֹר אֲשֶׁר יִוָּלֵד בִּבְקָרְךָ וּבְצֹאנְךָ הַזָּכָר תַּקְדִּישׁ לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ לֹא תַעֲבֹד בִּבְכֹר שׁוֹרֶךָ וְלֹא תָגֹז בְּכוֹר צֹאנֶךָ | Kol-habekor asher yivaled bivekarcha uvetsoncha hazachar takdish l'Adonay Eloheycha lo ta'avod bivchor shorecha velo tagoz bekor tsonecha. | Każdego pierworodnego samca, który urodzi się z twego bydła i owiec, poświęcisz Wiekuistemu, twemu Bogu; nie będziesz pracował z pierworodnym twego wołu, ani nie będziesz strzygł pierworodnego twoich owiec. |
| 15:20 | לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ תֹאכֲלֶנּוּ שָׁנָה בְשָׁנָה בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אַתָּה וּבֵיתֶךָ | Lifney Adonay Eloheycha tochlenu shanah veshanah bamakom asher-yivchar Adonay atah uveytecha. | Przed Wiekuistym, twoim Bogiem, będziesz go jadł, rok w rok, ty i twój dom, na miejscu, które Wiekuisty wybierze. |
| 15:21 | וְכִי יִהְיֶה בוֹ מוּם פִּסֵּחַ אוֹ עִוֵּר כֹּל מוּם רָע לֹא תִזְבָּחֶנּוּ לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ | Vechi-yihyeh vo mum pise'ach o iver kol mum ra lo tizbachenu l'Adonay Eloheycha. | Ale jeśli będzie w nim wada, taka jak kulawość lub ślepota, lub jakakolwiek inna poważna wada, nie złożysz go w ofierze Wiekuistemu, twemu Bogu. |
| 15:22 | בִּשְׁעָרֶיךָ תֹּאכֲלֶנּוּ הַטָּמֵא וְהַטָּהוֹר יַחְדָּו כַּצְּבִי וְכָאַיָּל | Bish'areycha tochelenu hatame vehatahor yakdav katsvi vecha'ayal. | W twoich bramach będziesz go jadł; nieczysty i czysty mogą go jeść jednakowo, jak gazelę i jelenia. |
| 15:23 | רַק אֶת דָּמוֹ לֹא תֹאכֵל עַל הָאָרֶץ תִּשְׁפְּכֶנּוּ כַּמָּיִם | Rak et-damo lo tochel al-ha'arets tishpechenu kamayim. | Tylko jego krwi nie będziesz jadł; na ziemię wylejesz ją jak wodę. |
| 16:1 | שָׁמוֹר אֶת חֹדֶשׁ הָאָבִיב וְעָשִׂיתָ פֶּסַח לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ כִּי בְּחֹדֶשׁ הָאָבִיב הוֹצִיאֲךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ מִמִּצְרַיִם לָיְלָה | Shamor et-kodesh ha'Aviv ve'asita Pesach l'Adonay Eloheycha ki bechodesh ha'Aviv hotsi'acha Adonay Eloheycha miMitsrayim laylah. | Przestrzegaj miesiąca Awiw, i obchodź Paschę dla Wiekuistego, twego Boga, gdyż w miesiącu Awiw Wiekuisty, twój Bóg, wyprowadził cię z Egiptu nocą. |
| 16:2 | וְזָבַחְתָּ פֶּסַח לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ צֹאן וּבָקָר בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה לְשַׁכֵּן שְׁמוֹ שָׁם | Vezavachta Pesach l'Adonay Eloheycha tson uvakar bamakom asher yivechar Adonay leshaken shmo sham. | I złożysz ofiarę paschalną dla Wiekuistego, twego Boga, z trzody i z bydła, na miejscu, które Wiekuisty wybierze, aby tam umieścić swoje imię. |
| 16:3 | לֹא תֹאכַל עָלָיו חָמֵץ שִׁבְעַת יָמִים תֹּאכַל עָלָיו מַצּוֹת לֶחֶם עֹנִי כִּי בְחִפָּזוֹן יָצָאתָ מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם לְמַעַן תִּזְכֹּר אֶת יוֹם צֵאתְךָ מֵאֶרֶץ מִצְרַיִם כֹּל יְמֵי חַיֶּיךָ | Lo-tochal alav chamets shiv'at yamim tochal-alav matsot lechem oni ki vechipazon yatsata me'erets Mitsrayim lema'an tizkor et-yom tsetcha me'erets Mitsrayim kol yemey chayeycha. | Nie będziesz jadł z nią chleba kwaszonego; przez siedem dni będziesz z nią jadł przaśny chleb, chleb utrapienia, gdyż w pośpiechu wyszedłeś z ziemi egipskiej, abyś pamiętał dzień twego wyjścia z ziemi egipskiej po wszystkie dni twego życia. |
| 16:4 | וְלֹא יֵרָאֶה לְךָ שְׂאֹר בְּכָל גְּבֻלְךָ שִׁבְעַת יָמִים וְלֹא יָלִין מִן הַבָּשָׂר אֲשֶׁר תִּזְבַּח בָּעֶרֶב בַּיּוֹם הָרִאשׁוֹן לַבֹּקֶר | Velo-yera'eh lecha se'or bekol-gevulcha shiv'at yamim velo-yalin min-habasar asher tizbach ba'erev bayom harishon laboker. | I nie będzie widziany u ciebie kwas w całym twoim terytorium przez siedem dni; i nic z mięsa, które złożysz w ofierze wieczorem pierwszego dnia, nie pozostanie do rana. |
| 16:5 | לֹא תוּכַל לִזְבֹּחַ אֶת הַפָּסַח בְּאַחַד שְׁעָרֶיךָ אֲשֶׁר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ נֹתֵן לָךְ | Lo tuchal lizboach et-haPasach be'achad she'areycha asher-Adonay Eloheycha noten lach. | Nie będziesz mógł złożyć ofiary paschalnej w żadnym z twoich miast, które Wiekuisty, twój Bóg, ci daje; |
| 16:6 | כִּי אִם אֶל הַמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לְשַׁכֵּן שְׁמוֹ שָׁם תִּזְבַּח אֶת הַפֶּסַח בָּעָרֶב כְּבוֹא הַשֶּׁמֶשׁ מוֹעֵד צֵאתְךָ מִמִּצְרָיִם | Ki im-el-hamakom asher yivchar Adonay Eloheycha leshaken shmo sham tizbach et-haPesach ba'arev kevo hashemesh mo'ed tsetcha miMitsrayim. | lecz na miejscu, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze, aby tam umieścić swoje imię, tam złożysz ofiarę paschalną wieczorem, o zachodzie słońca, w tym samym czasie, gdy wyszedłeś z Egiptu. |
| 16:7 | וּבִשַּׁלְתָּ וְאָכַלְתָּ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בּוֹ וּפָנִיתָ בַבֹּקֶר וְהָלַכְתָּ לְאֹהָלֶיךָ | Uvishalta ve'achalta bamakom asher yivechar Adonay Eloheycha bo ufanita vaboker vehalachta le'ohaleycha. | I upieczesz ją, i zjesz na miejscu, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze; a rano zawrócisz i pójdziesz do swoich namiotów. |
| 16:8 | שֵׁשֶׁת יָמִים תֹּאכַל מַצּוֹת וּבַיּוֹם הַשְּׁבִיעִי עֲצֶרֶת לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ לֹא תַעֲשֶׂה מְלָאכָה | Sheshet yamim tochal matsot uvayom hashvi'i atseret l'Adonay Eloheycha lo ta'aseh melachah. | Sześć dni będziesz jadł przaśny chleb, a siódmego dnia będzie uroczyste zgromadzenie dla Wiekuistego, twego Boga; nie będziesz wykonywał żadnej pracy. |
| 16:9 | שִׁבְעָה שָׁבֻעֹת תִּסְפָּר לָךְ מֵהָחֵל חֶרְמֵשׁ בַּקָּמָה תָּחֵל לִסְפֹּר שִׁבְעָה שָׁבֻעוֹת | Shiv'ah shavu'ot tispor-lach mehachel chermesh bakamah tachel lispor shiv'ah shavu'ot. | Siedem tygodni odliczysz sobie; od czasu, gdy sierp zacznie żąć zboże, zaczniesz liczyć siedem tygodni. |
| 16:10 | וְעָשִׂיתָ חַג שָׁבֻעוֹת לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ מִסַּת נִדְבַת יָדְךָ אֲשֶׁר תִּתֵּן כַּאֲשֶׁר יְבָרֶכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ | Ve'asita chag Shavu'ot l'Adonay Eloheycha misat nidvat yadecha asher titen ka'asher yevarechecha Adonay Eloheycha. | I będziesz obchodził Święto Tygodni dla Wiekuistego, twego Boga, z dobrowolnym darem twojej ręki, który dasz stosownie do tego, jak Wiekuisty, twój Bóg, cię pobłogosławił. |
| 16:11 | וְשָׂמַחְתָּ לִפְנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אַתָּה וּבִנְךָ וּבִתֶּךָ וְעַבְדְּךָ וַאֲמָתֶךָ וְהַלֵּוִי אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ וְהַגֵּר וְהַיָּתוֹם וְהָאַלְמָנָה אֲשֶׁר בְּקִרְבֶּךָ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה אֱלֹהֶיךָ לְשַׁכֵּן שְׁמוֹ שָׁם | Vesamachta lifney Adonay Eloheycha atah uvincha uvitecha ve'avdecha va'amatecha vehaLevi asher bish'areycha vehager vehayatom veha'almanah asher bekirbecha bamakom asher yivchar Adonay Eloheycha leshaken shmo sham. | I będziesz się radować przed Wiekuistym, twoim Bogiem, ty, i twój syn, i twoja córka, i twój sługa, i twoja służąca, i Lewita, który jest w twoich bramach, i obcy, i sierota, i wdowa, którzy są pośród ciebie, na miejscu, które Wiekuisty, twój Bóg, wybierze, aby tam umieścić swoje imię. |
| 16:12 | וְזָכַרְתָּ כִּי עֶבֶד הָיִיתָ בְּמִצְרָיִם וְשָׁמַרְתָּ וְעָשִׂיתָ אֶת הַחֻקִּים הָאֵלֶּה | Vezacharta ki-eved hayita beMitsrayim veshamarta ve'asita et-hachukim ha'eleh. | I będziesz pamiętał, że byłeś niewolnikiem w Egipcie, i będziesz starannie przestrzegał tych ustaw. |
| Maftir | |||
| 16:13 | חַג הַסֻּכֹּת תַּעֲשֶׂה לְךָ שִׁבְעַת יָמִים בְּאָסְפְּךָ מִגָּרְנְךָ וּמִיִּקְבֶךָ | Chag haSukot ta'aseh lecha shiv'at yamim be'ospecha migornecha umiyikvecha. | Święto Namiotów będziesz obchodził przez siedem dni, gdy zbierzesz z twego klepiska i z twojej tłoczni. |
| 16:14 | וְשָׂמַחְתָּ בְּחַגֶּךָ אַתָּה וּבִנְךָ וּבִתֶּךָ וְעַבְדְּךָ וַאֲמָתֶךָ וְהַלֵּוִי וְהַגֵּר וְהַיָּתוֹם וְהָאַלְמָנָה אֲשֶׁר בִּשְׁעָרֶיךָ | Vesamachta bechagecha atah uvincha uvitecha ve'avdecha va'amatecha vehaLevi vehager vehayatom veha'almanah asher bish'areycha. | I będziesz się radować na twoim święcie, ty, i twój syn, i twoja córka, i twój sługa, i twoja służąca, i Lewita, i obcy, i sierota, i wdowa, którzy są w twoich bramach. |
| 16:15 | שִׁבְעַת יָמִים תָּחֹג לַיהוָה אֱלֹהֶיךָ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחַר יְהוָה כִּי יְבָרֶכְךָ יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בְּכֹל תְּבוּאָתְךָ וּבְכֹל מַעֲשֵׂה יָדֶיךָ וְהָיִיתָ אַךְ שָׂמֵחַ | Shiv'at yamim tachog l'Adonay Eloheycha bamakom asher-yivchar Adonay ki yevarechecha Adonay Eloheycha bekol tevu'atcha uvekol ma'aseh yadeycha vehayita ach same'ach. | Przez siedem dni będziesz obchodził uroczyste święto dla Wiekuistego, twego Boga, na miejscu, które Wiekuisty wybierze, gdyż Wiekuisty, twój Bóg, pobłogosławi cię we wszystkich twoich plonach i we wszystkich pracach twoich rąk, i z pewnością będziesz radosny. |
| 16:16 | שָׁלוֹשׁ פְּעָמִים בַּשָּׁנָה יֵרָאֶה כָל זְכוּרְךָ אֶת פְּנֵי יְהוָה אֱלֹהֶיךָ בַּמָּקוֹם אֲשֶׁר יִבְחָר בְּחַג הַמַּצּוֹת וּבְחַג הַשָּׁבֻעוֹת וּבְחַג הַסֻּכּוֹת וְלֹא יֵרָאֶה אֶת פְּנֵי יְהוָה רֵיקָם | Shalosh pe'amim bashanah yera'eh kol-zchurecha et-peney Adonay Eloheycha bamakom asher yivchar bechag haMatsot uvechag haShavu'ot uvechag haSukot velo yera'eh et-peney Adonay reykam. | Trzy razy w roku wszyscy twoi mężczyźni ukażą się przed Wiekuistym, twoim Bogiem, na miejscu, które On wybierze: na Święto Przaśników, na Święto Tygodni, i na Święto Namiotów; i nie ukażą się przed Wiekuistym z pustymi rękami. |
| 16:17 | אִישׁ כְּמַתְּנַת יָדוֹ כְּבִרְכַּת יְהוָה אֱלֹהֶיךָ אֲשֶׁר נָתַן לָךְ | Ish kematnat yado kevirkat Adonay Eloheycha asher natan-lach. | Każdy da według swoich możliwości, według błogosławieństwa Wiekuistego, twego Boga, które ci dał. |
| Haftara -- Izajasz 54:11-55:5 | |||
| 54:11 | עֲנִיָּה סֹעֲרָה לֹא נֻחָמָה הִנֵּה אָנֹכִי מַרְבִּיץ בַּפּוּךְ אֲבָנַיִךְ וִיסַדְתִּיךְ בַּסַּפִּירִים | Anyah so'arah lo nuchamah hineh anochi marbits bapuch avanayich visadetich basapirim. | O ty, utrapiona, targana burzą i niepocieszona, oto ułożę twoje kamienie w pięknych kolorach, i założę twoje fundamenty na szafirach. |
| 54:12 | וְשַׂמְתִּי כַּדְכֹד שִׁמְשֹׁתַיִךְ וּשְׁעָרַיִךְ לְאַבְנֵי אֶקְדָּח וְכָל גְּבוּלֵךְ לְאַבְנֵי חֵפֶץ | Vesamti kadchod shimshotayich ushe'arayich le'avney ekedach vechol-gevulech le'avney-chefets. | I uczynię twoje okna z rubinów, i twoje bramy z karbunkułów, i cały twój obwód z drogocennych kamieni. |
| 54:13 | וְכָל בָּנַיִךְ לִמּוּדֵי יְהוָה וְרַב שְׁלוֹם בָּנָיִךְ | Vechol-banayich limudey Adonay verav shelom banayich. | I wszystkie twoje dzieci będą nauczane przez Wiekuistego, i wielki będzie pokój twoich dzieci. |
| 54:14 | בִּצְדָקָה תִּכּוֹנָנִי רַחֲקִי מֵעֹשֶׁק כִּי לֹא תִירָאִי וּמִמְּחִתָּה כִּי לֹא תִקְרַב אֵלָיִךְ | Bitsdakah tikonani rachaki me'oshek ki-lo tira'i umimchitah ki lo-tikrav elayich. | W sprawiedliwości zostaniesz utwierdzona; będziesz daleko od ucisku, gdyż nie będziesz się bała; i od przerażenia, gdyż nie zbliży się do ciebie. |
| 54:15 | הֵן גּוֹר יָגוּר אֶפֶס מֵאוֹתִי מִי גָר אִתָּךְ עָלַיִךְ יִפּוֹל | Hen gor yagur efes me'oti mi-gar itach alayich yipol. | Oto ci, którzy oddzielają się ode Mnie, z pewnością będą się bali; kto by na ciebie napadł, upadnie z twego powodu. |
| 54:16 | הן הִנֵּה אָנֹכִי בָּרָאתִי חָרָשׁ נֹפֵחַ בְּאֵשׁ פֶּחָם וּמוֹצִיא כְלִי לְמַעֲשֵׂהוּ וְאָנֹכִי בָּרָאתִי מַשְׁחִית לְחַבֵּל | Hineh anochi barati charash nofe'ach be'esh pecham umotsi cheli lema'asehu ve'anochi barati mashchit lechabel. | Oto stworzyłem kowala, który rozdmuchuje węgle w ogniu i wytwarza narzędzie do swojej pracy; i stworzyłem też niszczyciela, aby pustoszyć. |
| 54:17 | כָּל כְּלִי יוּצַר עָלַיִךְ לֹא יִצְלָח וְכָל לָשׁוֹן תָּקוּם אִתָּךְ לַמִּשְׁפָּט תַּרְשִׁיעִי זֹאת נַחֲלַת עַבְדֵי יְהוָה וְצִדְקָתָם מֵאִתִּי נְאֻם יְהוָה | Kol-keli yutsar alayich lo yitslach vechol-lashon takum-itach lamishpat tarshi'i zot nachalat avdey Adonay vetsidkatam me'iti neum-Adonay. | Żadna broń wykuta przeciwko tobie nie odniesie sukcesu, i każdy język, który powstanie przeciwko tobie w sądzie, potępisz. To jest dziedzictwo sług Wiekuistego, a ich sprawiedliwość pochodzi ode Mnie, mówi Wiekuisty. |
| 55:1 | הוֹי כָּל צָמֵא לְכוּ לַמַּיִם וַאֲשֶׁר אֵין לוֹ כָּסֶף לְכוּ שִׁבְרוּ וֶאֱכֹלוּ וּלְכוּ שִׁבְרוּ בְּלוֹא כֶסֶף וּבְלוֹא מְחִיר יַיִן וְחָלָב | Hoy kol-tsame lechu lamayim va'asher eyn-lo kasef lechu shivru ve'echolu ulechu shivru belo-chesef uvelo mechir yayin vechalav. | Ach, wszyscy, którzy jesteście spragnieni, przyjdźcie do wód! A wy, którzy nie macie pieniędzy, przyjdźcie, kupujcie i jedzcie; przyjdźcie, kupujcie bez pieniędzy i bez ceny wino i mleko. |
| 55:2 | לָמָּה תִשְׁקְלוּ כֶסֶף בְּלוֹא לֶחֶם וִיגִיעֲכֶם בְּלוֹא לְשָׂבְעָה שִׁמְעוּ שָׁמוֹעַ אֵלַי וְאִכְלוּ טוֹב וְתִתְעַנַּג בַּדֶּשֶׁן נַפְשְׁכֶם | Lamah tishkelu-chesef belo-lechem vigi'achem belo lesove'ah shim'u shamoa elay ve'ichlu-tov vetit'anag badeshen nafshechem. | Dlaczego wydajecie pieniądze na to, co nie jest chlebem, i wasz trud na to, co nie zaspokaja? Słuchajcie Mnie uważnie, i jedzcie to, co dobre, i niech wasza dusza rozkoszuje się obfitością. |
| 55:3 | הַטּוּ אָזְנְכֶם וּלְכוּ אֵלַי שִׁמְעוּ וּתְחִי נַפְשְׁכֶם וְאֶכְרְתָה לָכֶם בְּרִית עוֹלָם חַסְדֵי דָוִד הַנֶּאֱמָנִים | Hatu oznechem ulechu elay shime'u utechí nafshechem ve'echretah lachem berit olam chasdey David hane'emanim. | Nachylcie wasze ucho, i przyjdźcie do Mnie; słuchajcie, a wasza dusza będzie żyć; i zawrę z wami wieczne przymierze, wierne miłosierdzia obiecane Dawidowi. |
| 55:4 | הֵן עֵד לְאוּמִּים נְתַתִּיו נָגִיד וּמְצַוֵּה לְאֻמִּים | Hen ed le'umim netativ nagid umetsaveh le'umim. | Oto dałem go za świadka dla narodów, za księcia i wodza narodów. |
| 55:5 | הֵן גּוֹי לֹא תֵדַע תִּקְרָא וְגוֹי לֹא יְדָעוּךָ אֵלֶיךָ יָרוּצוּ לְמַעַן יְהוָה אֱלֹהֶיךָ וְלִקְדוֹשׁ יִשְׂרָאֵל כִּי פֵאֲרָךְ | Hen goy lo-teda tikra vegoy lo-yeda'ucha eleycha yarutsu lema'an Adonay Eloheycha velikdosh Yisra'el ki fe'arach. | Oto przywołasz naród, którego nie znałeś, i naród, który cię nie znał, przybiegnie do ciebie, ze względu na Wiekuistego, twego Boga, i Świętego Izraela, gdyż cię uwielbił. |